Meditasyon Yaptığınızda Beyninize Neler Oluyor?

Meditasyon Yaptığınızda Beyninize Neler Oluyor?

Meditasyon yeni gündeme gelmiş bir konu değil. Fakat zihni eğitme hakkında çoğu kişinin bilmediği yüksek miktarda konu var ve meditasyonun beyin üzerindeki etkisi de bunlardan biri...

Monash Tıp Fakültesi’nde kıdemli eğitmen olarak görev yapan Dr. Craig Hassed’e göre meditasyon, pek çok kişi tarafından “hiçbir şey hakkında düşünmeme” sanatı olarak görülse de durum aslında bunun tam tersi. Hassed, “Tüm meditasyon egzersizleri dikkat eğitiminin yanı sıra kabullenme ve tepki vermeme tutumunu eğitmeyi, nefes ve vücuda dikkat etmeyi içerir,” sözleriyle meditasyonu kısaca açıklıyor.

Yani hiçbir şey hakkında düşünmemek yerine gerçek meditasyon egzersizi, tüm düşüncelerinizi doğru bir şekilde kabullenme, beyninizi hayatı akışına bırakma, varsayılan ayarından çıkmak üzere eğitme ile ilgilidir.  

Araştırmacılar, eğer düzenli olarak meditasyon yaparsanız beyninizde harika etkiler oluşacağına inanmaktadır. Olası etkiler şunlar olabilir:

Öncelikle anlamanız gereken nokta "Beyninizin hayatınız boyunca değiştiği ve geliştiği"dir.

Bu süreç nöroplastisite olarak adlandırılır ve nörolojik bilim alanında yeni moda olmuş bir sözcüktür. 

Hassed’in söylediğine göre “Bilim insanları yakın zamana kadar beynin kendini erken gelişim ve erken çocukluk döneminde ayarladığını ve bu dönemden sonra beyinde gerçekleşen tek olayın yaşlandıkça hücre kaybetmek olduğunu düşünmekteydi”. Fakat yeni araştırmalar bu teoride büyük delikler açmıştır. Nörologlar eski bir beyine yeni numaralar öğretebileceğini artık bilmektedir.

UCLA Tıp Fakültesi Nöroloji Departmanı’nda Yardımcı Doçent olarak görev yapan Eileen Luders konuyla ilgili “Günümüzde beyinlerimizin sürekli değişim içinde olduğunu biliyoruz. Değişikliklerin çoğu mikro-anatomik düzeyde oluşmaktadır ve kısa ömürlüdür, bu nedenle de ölçümleri daha zordur fakat bazı değişiklikler makro-anatomik düzeyde olmaktadır ve MRI gibi modern görüntüleme teknolojileri ile gözlemlenebilmektedir” şeklinde konuştu.

Bazı araştırmalar meditasyonun, beyindeki gri madde miktarındaki değişimle bağlantılı olduğunu göstermektedir ve bu çok önemli bir bulgudur. Fakat bu gri madde nedir – ve değişebiliyor olması neden bu kadar etkileyicidir?

Hassed, “ınsanlar gri maddeden bahsettiklerinde, hücrelerden – birbirine bağlanan beyin hücrelerinden – bahsetmektedirler,” dedi ve ekledi: “Bir kişi yeni bir beceri öğrendiğinde – meditasyon gibi – işi bu beceriyi biçimlendirmek olan gri madde kısımlarını çalıştırmaktadır.” Fiziksel egzersizden sonra kas kazandığınızı farkettiğiniz gibi, meditasyonun da yeni beyin hücrelerinin büyümesini harekete geçirebileceğini araştırmalar göstermektedir – bu durum da beynin belli alanlarında daha çok ölçülebilen gri madde anlamına gelmektedir. 

Meditasyon yapan ve yapmayan kişiler arasında belirlenen farklılıkların ötesinde meditasyon aynı zamanda yaşlılıkla meydana gelen doğal gri madde kaybını yavaşlatmakla ilişkilendirilmiştir. Luders: “Yaptığımız en yeni çalışmada araştırma odağımızı, yaşlanmanın beyin üzerindeki olası etkisine ve özellikle de yaşlanmanın beynin gri maddesi üzerindeki etkisine bakarak geliştirdik. Analizlerimiz yine meditasyon yapanlar ve yapmayanlar arasında önemli farklılıklar gösterdi: meditasyon yapanların beyinleri, yaşa ilişkin normal ve doğal gri madde gerilemesinden çok daha az etkilenmiş görünüyorlardı.” 

Bunun anlamı: Düzenli olarak meditasyon yapanlar, beyinlerinin yaşlanma sürecini yavaşlatabilirler. Yaşasın meditasyon!

Meditasyon ayrıca beynin anı oluşturmadan ve boyutsal farkındalıktan sorumlu kısmı hipokampustaki değişikliklerle ilişkilendirilmiştir.

2011 yılında yapılan bir çalışma, her gün 40 dakika kadar meditasyon yapan kişilerin beyinleriyle hiç meditasyon yapmayan, demografik olarak örtüşen kişilerin beyinlerini karşılaştırmıştır. Beyin taramaları, meditasyon yapan kişilerin beyinlerinin bazı bölümlerinin daha çok gri maddeye sahip olduğunu ve bu bölgelerden birinin de hipokampus olduğunu göstermiştir.

Aynı çalışma meditasyon yapmayanlar ile sekiz haftalık bir meditasyon programından geçmiş kişilerin beyinlerini de karşılaştırmıştır ve aynı sonuçları elde etmiştir.

Kısa süreli belleği uzun süreli belleğe dönüştürmekten sorumlu bu beyin bölgesi oldukça önemlidir – bu nedenle de bu bölgedeki fazlalık gri madde heyecanlanmaya değer bir olaydır.

Meditasyonun hipokampusu neden bu şekilde etkilediğine dair şöyle bir tahmin bulunmaktadır: Hassed’e göre “Dikkatimizi vermediğimizde, bellek merkezimiz kapalı durumdadır ve bu nedenle gördüklerimizi hatırlayamayız. Bir kişi, çevresinde olup bitene sürekli ve düzenli olarak dikkat ediyorsa (yani meditasyon yoluyla bilinç kazandırıyorsa) hipokampus işlev görüyor demektir, bu da uzun vadede daha sağlıklı bir bellek merkezi anlamına gelir”.

Meditasyon aynı zamanda, beynin karar verme ve sağduyudan sorumlu kısmı olan prefrontal kortekstte beyin hücresi büyümesi ile ilişkilendirilmiştir.

Alnın tam arkasında bulunan prefrontal korteks, doğru ve yanlış arasında karar vermeden durumları analiz etmeye ve bir kişinin soyut düşüncelerine kadar her şeyden sorumludur. Hassed’e göre bu da beynin düzenli meditasyon yapan kişiler arasında daha çok gri madde gördüğü alanlardan biridir.

Beynin bazı bölgeleri meditasyon egzersizleriyle büyüyor gibi gözükürken, meditasyon yapan kişilerin amigdalları genelde ortalamadan daha küçüktür. Bu, iyi bir sonuçtur.

Dr. Hassed’in dediğine göre: “Eğer bir kaplandan veya köpek balığından kaçmaya çalışıyorsanız, amigdalınız harekete geçecektir; dövüş veya kaçma etkisini tetikler. Beynin stres merkezidir”.

Çalışan bir stres merkezine sahip olmak tabi ki önemlidir fakat sorun, amigdalın hiçbir neden olmaksızın harekete geçmesidir. Bu durum da kroniksel olarak endişeli ve stresli bir kişide – yani günümüzde pek çok kişide – yaşanan bir durumdur. Meditasyon zihni sakinleştirdiği için dolayısıyla amigdalı da sakinleştirip faaliyetini azaltabilir. Artan faaliyetle büyüdüğü gözlemlenen diğer beyin bölümleri gibi amigdaldaki gri madde de insan meditasyon yaptıkça küçülüp, farkındalık ve makul düşüncelerin özgürce akmasını sağlar. Hassed, bu değişikliğin gri maddeden daha derine, beyindeki DNA hücrelerine kadar gittiğini ve gereksiz yere mevcut olan stres genlerini devre dışı bıraktığını belirtmiştir.

Meditasyon tam anlamıyla beyni değiştiren bir egzersiz olabilir. Ve farklılık yaratmak, gün içerisinde çok az bir zaman gerektirir.

Hassed’e göre: “Bir kişi, günde bir kaç kez beş dakikalık sürelerle egzersiz yaparak, farkındalık meditasyonu yoluyla önemli ölçüde farklılık hissetmeye başlayabilir, fakat bir kişi daha çok egzersiz yaparsa, daha çok yarar sağlamaya başlayacaktır – aynı fiziksel egzersizde olduğu gibi”.

Sonuç olarak: insan beyni değişkendir ve araştırmalar, meditasyonun beyni önemli yönlerden daha küçük ve daha büyük hale getirebildiğini göstermiştir.

 

Kaynak: BuzzFeed Life

Bu Yazılar da İlginizi Çekebilir
Performans Arttırma Ve Travmatik Stresin Tedavisi
+
Performans Arttırma Ve Travmatik Stresin Tedavisi

Risk altındaki topluluklar, epidemik seviyelerde kronik stres ve stresle ilgili hastalıklardan muzdariptir.

Omurga Bozukluğu Depresyon Nedeni
+
Omurga Bozukluğu Depresyon Nedeni

Vücuttaki biyo-mekanik ve biyo-kimyasal bozulmanın, bağışıklık sistemini etkilediği ve stres yükü artan bedenin sinir sistemi üzerindeki etkisiyle, psikolojik sorunlar gelişebildiği belirtiliyor.